Duyurular

Konuk Uzman: Çocuk Gelişimi Uzmanı Tuğçe Acaröz Oğuz Okula Adaptasyon Planlaması Nasıl Yapılır?

3.212 kişi okudu.

Çocuğunuzu Anlamak kitabının yazarı Tuğçe Acaröz Oğuz yazıyor:

Çocuğun okula başlaması ile ilgili ön hazırlıklar yapıldıktan ve aile de buna hazır olduktan sonra sırada çoğu ailenin en çok endişelendiği aşama başlıyor; Çocuğun okula alışması. Çocuğu okula en kolay yoldan hazırlamak ve bu ilk denemesini yumuşak bir geçişle başarmasına yardımcı olmak için aile ve yakın çevresinin yapabileceklerini uzaktan yakına zamana bölerek ele alalım.

Not: Bu zaman sınıflamasını her ailenin kendisine göre ayarlayabilir, düzenleyebilir. Kişiler, kişilikler ve durumlar çok değişkenlik gösterebileceği için her konuda şahsi düzenlemeler yapılması mümkündür.

 

Alper 5 yaş 3 aylık ilkokula başlarken

 

Okula başlamadan 1 ay önce

 

– İştah arttırmak; Okula giden ve sorun yaşamayan akranlarıyla  görüşmeler  organize edilebilir. Arkadaş, akraba, komşu vb. başka çocukların okula gittiğini, okulda neler yaptığını, değişik ve eğlenceli zamanlar geçirdiğini farkeden çocuk kendiliğinden ilgi duymaya ve merak etmeye başlayabilir. Ancak bulunulan ortamlarda başka ebeveynlerin ‘’ilk başta çok zorlandık, çok ağladı, gitmek istemedi’’ gibi olumsuz yaşantılarını anlatmamaları önemlidir. Anneler keyifle çay içerken çocuklar sadece oyun oynamazlar. Etrafta olup biteni sessizce kaydederler ve zamanı gelince kullanırlar. Bu nedenle çevre kontrol altında tutulmalı ve olumlu yaşantıların paylaşılması önemlidir. Çoğu kez annenin ‘’çok güzel, dene bak!’’ demesi işe yaramazken, bir başkasını yerken gören çocuk denemek ister. Bu tamamen doğal ortamın getirdiği bir kolaylıktır.

 

– Normalliği kaybetmemek; Okula başlama, sınıf, arkadaşlar, eğitim, eğlence vs. tüm bunların okulun bir parçası olduğu ve okulun da normal yaşamın döngüsü içinde normal bir aşama olduğu akıldan çıkarılmamalıdır. Elbette çocuğun okula başlayacak olması bizim için bir ilktir ancak gerçek hayatın içinde çok sıradan bir durumdur. Kendi içimizde de bu durumu ne kadar ‘’normal’’ olarak algılarsak çocuk da o kadar hızla kabullenecektir.

 

Delil bulundurmak; Evde, arabada, dışarda bir bankın üzerinde çocuğun gideceği okulla ilgili bir broşür, resim ya da evrak unutmak! İlgi uyandıracaktır. Çocuk orasının ne olduğunu sormaya başlarsa doğru yoldasınız demektir. Çünkü merak etmiştir. Internette bir kaç fotograf göstermek ve okulda neler yapıldığını anlatmak destekleyici davranışlardır.

 

– Misafirliğe gitmek; Çocuk sürekli konuşulan ve kendisine methedilen bu yeni yeri görmek isteyecektir. Eğer kendiliğinden talep etmezse bile ‘’misafirliğe gitme’’ şeklinde okulun ziyaret edilmesi çocuk üzerinde olumlu etkiler sağlar. Sosyalleşmenin en aktif olarak başlayacağı bu sürecin sıcak bir girişle yapılması, kurumda çocuğun güleryüzle karşılanması ve kısa bir tanışma yapılması çocuğu rahatlatacaktır. Ancak yemek sorunu olan çocuğu yemek saatinde, uyku sıkıntısı yaşayan çocuğu dinlenme saatinde götürmemeye dikkat edilmelidir. Sorunu çözmek için üzerine giderken çocuğu tedirgin etmeye gerek yoktur. Bu nedenle okul yetkilileriyle görüşüp okulun günlük pogramı içinde serbest oyun zamanında ya da bir aktivitenin yapıldığı zamanda orada bulunulması tercih edilmelidir.

 

Okula başlamadan 1 hafta önce

 

– Alış-veriş yapmak; Pek çok okul veliye alınması gerekenler listesi hazırlar ve okul gününe kadar temin edilmesini ister. Bazı kurumlar tamamen kendileri bu malzemeleri sağlasa bile bu alış veriş fırsatını değerlendirmek faydalıdır. Çocukla birlikte kırtasiye malzemeleri, boyalar, kağıtlar seçebilirsiniz. Hiç malzeme istenemeyen bir kuruma kaydolsanız bile ‘’okul alışverişi’’ adıyla okulda giyeceği bir iki giysi, ayakkabı, çanta ya da bir kaç aksesuar almak çocuğu okula ısındıracaktır. Bir konuya ne kadar zaman ayırılırsa o kadar anlam kazanmaya başlar. Bu nedenle okul için, çocuğunuz için özel bir alışveriş yaratmak bile önemlidir.

 

– Normalliği kaybetmemek; Evet bu madde yukarıda da yazıldı ve hayır yanlışlık yapılmadı. Okula başlamanın normal bir şey olduğu, yemek yemek ya da uyumak kadar olağan bir durum olduğunu hatırlamak için tekrarlanıyor. Bu yeni aşamaya ulaştığı için sevinip heyecanlanmak normaldir. Ama bu kıvanç dolu bir sevinme olmalıdır, şaşkınlık ve hayret içeren bir sevinç değil.

 

– Rahatlamak; Okulun ilk günlerinde neler olacağını, neler yaşanacağını zihinde canlandırmak, ilk kez bir başka yere ve kişiye evlat emanet etmek oldukça gerginlik verici ve kaygı hissettirici durumlardır. Ancak yaşanan tüm duyguların sözlerimizle olmasa bile bedenimizle ifade edildiği hatırlanmalı ve çocuğun bu gerilimi hissetmemesi gerekir. Olumlu düşünün ve rahatlayın.

 

– Birlikte günü planlamak; Tüm aile bir akşam ya da hafta sonu sabah okullu yeni yaşamın planını yapabilir. Çocuk böylece okula gittikten sonra evde neler olacağını ve annesinin nerede olacağını öğrenmiş olur. Merakı azalır. Okula servisle gidecekse sabah kaçta geleceği, eve kaçta döneceği henüz saatleri bilmediği için çocuğun anlayabileceği sembollerle anlatılabilir. Okuldan sonra evde geçirilecek zamanla ilgili konuşulabilir. Soru işaretlerinin az olması ve belirsizliklerin netleşmesi çocuğu rahatlatan adımlardır.

 

Okula başlamadan 1 gün önce 

 

– Sakinleşmek; Son günü telaşsız ve rahat geçirmek gerekir. Çocuğun iyi bir uyku uyuması için banyo yapılabilir, keyif aldığı kitaplar okunabilir. Suni kutlamalar ya da abartılı hazırlıklar yapılmasına gerek yoktur. Ancak sabah okula gideceği için uyandığında yapacakları hakkında konuşulabilir.( Kahvaltıyı yeni arkadaşlarınla yapacaksın, bu yüzden güzelce elimizi yıkayıp, dişlerimizi fırçalayıp giyineceğiz, yatağını toplamayı ve saçlarını taramayı da unutmayalım.) Fazla yorucu aktiviteler yapmamak ve mümkün olduğu kadar diğer günlerle aynı saatte yatarak rutini değiştirmemek tercih edilmelidir. ( Bu rutin gece 12 de yatan ve sabah 9’da kalkan çocukları kapsamamaktadır. Bu şekilde bir düzen varsa bu durum bir kaç hafta önceden düzeltilmelidir.)

 

– Bilgilendirmek; Daha önce yapılan planı anımsatmak, yarın günün nasıl geçeceğini anlatmak gerekir. Çocukların sık hatırlatmalara ihtiyaç duyduğu düşünülüp hazırlıklar birlikte yapılabilir. Her durumun farkında olması ve ertesi gün şaşkınlık yaşamamasını sağlayacaktır.

Okul günü

 

– Hazırlık; Sabah çocuk telaşsız ama neşeyle uyandırılıp hazırlanmalıdır. Sevilen bir şarkı ya da tekerleme söylenebilir. Bu yeni durumun heyecanı paylaşılabilir. Çocuk endişeli ve isteksiz görünüyorsa hatta gitmemek için direniyorsa sakince yaklaşılmalı ani tepkiler verilmemelidir. Daha önceki ziyaretler, tanışmalar, arkadaşlarının anıları hatırlatılıp ikna edilmeye çalışılabilir.

 Tuğçe Acaröz Oğuz 

‘Çocuğunuzu Anlamak’ kitabı

cocugunuzanlamak.com

 facebook.com/cocugunuzuanlamak

instagram.com/tugceoguz

Cevapla